Het geluid van een viool namaken? Daar hebben we synthesizers en keyboards voor. Maar drie eeuwen geleden maakte Johann Sebastian Bach al het geluid van een viool na. Organist Leo van Doeselaar laat horen hoe dat ging. Hij doet dat tijdens het orgelconcert op 30 juli 2019 in de Sint-Joriskerk in Amersfoort.

‘Imitatio violistica’ (het imiteren van de viool) is de titel van het concert. Op het programma staat alleen maar muziek van Johann Sebastian Bach (1685-1750). Bach kon heel erg goed orgelspelen. Minder bekend is, dat hij ook een hele goede violist was. Als Bach nu nog leefde, zouden we hem een multitalent noemen. Hij componeerde op het hoogst denkbare niveau, was dirigent en kon ook heel goed klavecimbel spelen. Reden genoeg voor de Culturele Commissie van de Sint-Joriskerk om een concert aan de Duitse grootmeester te wijden. Dat gebeurt twee dagen na Bachs verjaardag. Hij werd op 28 juli geboren.

Van Doeselaar begint zijn concert met de Sinfonia uit Cantate BWV 29 (Wir danken dir, Gott, wir danken dir). Bach componeerde het werk in Leipzig in 1731 als openingsdeel van vioolpartita BWV 1006. Van Doeselaar maakte daarvan een ‘orgeluittreksel’ en dat gaat hij spelen.

Een muziekstuk ondergaat soms nogal wat veranderingen. Het Concerto in C BWV 594 (“Grosso Mogul”) bijvoorbeeld is een een transcriptie voor orgel van Johann Sebastian Bach van het Concert voor viool, strijkers en basso continuo in D RV 208 van Antonio Vivaldi. Bachs Ciaccona uit Partita nr. 2 in d voor viool-solo BWV 1004 is een bewerking voor clavecimbel (en getransponeerd naar g) door Gustav Leonhardt, aan orgel aangepast door Leo van Doeselaar.

Hij besluit zijn Bachconcert met de bekende Toccata en fuga in d (‘de Dorische’), BWV 538, die Bach componeerde in Weimar, tussen 1708 en 1717.

Leo van Doeselaar is een veelzijdig musicus, die als organist, pianist en fortepianist een enkele eeuwen omvattend repertoire bestrijkt. Naast zijn “Professur” aan de Universität der Künste in Berlijn heeft hij als organist een grote concertpraktijk opgebouwd in binnen- en buitenland en is hij een veelgevraagd jurylid en docent bij internationale orgelfestivals. Leo van Doeselaar studeerde aan het Amsterdamse Sweelinck Conservatorium orgel bij Albert de Klerk en piano bij Jan Wijn. Naast beide solistendiploma’s behaalde hij de Prix d’Excellence orgel.

Hij is titulair organist van het Concertgebouw in Amsterdam en van de Leidse Pieterskerk en, samen met Erwin Wiersinga, van het Schnitger-orgel van de Martinikerk te Groningen. Als organist van het Barokorkest van de Nederlandse Bachvereniging werkt van Doeselaar intensief mee aan het prestigieuze beeld- en geluidsproject ‘All of Bach’.